Baş Dönmesi Nedir? Baş Dönmesi Neden Olur? Baş Dönmesi Nasıl Geçer?

    • Baş Dönmesi Nedir? Baş Dönmesi Neden Olur? Baş Dönmesi Nasıl Geçer?



      Baş Dönmesi Nedir? Baş Dönmesi Neden Olur? Baş Dönmesi Nasıl Geçer?

      BAŞ DÖNMESİ NEDİR?

      Baş dönmesi ne zaman ciddiye alınmalı?

      Vertigo, genel anlamda baş dönmesi, arkaya ve öne gitme veya düşme hissidir. Ancak tansiyon düşmesi ile ilgili baş dönmeleri bu kapsamda değildir. Vertigodan kastedilen labirentit, iç kulak iltihabı, meniere hastalığı gibi durumlarda olan baş dönmesidir. Korkuya bağlı baş dönmesi de vertigo kapsamında yer alır. Baş dönmesi her hasta tarafından farklı anlatılır. Her taraf dönüyor, başımı tutamıyorum, yer ayağımın altından kayıyor, bir yana doğru kayıyorum, kafamın içi boşalıyor, gözlerim kararıyor şeklinde açıklamalar sık duyulur. Bunların hepsine birden baş dönmesi denir. Çoğu zaman altında önemli bir hastalık bulunmayan ve kendiliğinden düzelen bir belirti olarak ifade edilir. Ancak bazen çok ciddi nörolojik bir hastalığa da işaret eder. Bir dönme hissi olmadan ortaya çıkan vertigo ise yalancı vertigo (dizzness) olarak tanımlanır.

      NEDEN YAŞANIR?


      Vertigo; iç kulak, denge siniriyle ilgili hastalıklarda, beyin sapı ve beyinciği tutan hastalıklarda görülebilir. Denge sistemi iç kulaktadır ve beyine vücudun uzay içinde nerede olduğunu, pozisyonunun yönü, hangi yönde hareket ettiği ve dönüyor mu yoksa sakin durumda mı olduğunu bildirir.

      BAŞ DÖNMESİNE, NÖROLOJİK BELİRTİLER EŞLİK EDEBİLİR!

      Belirtileri: Kulak hastalıklarına bağlı baş dönmelerinde bereberinde kulak çınlaması, işitme azlığı, kulakta basınç hissi, bulantı - kusma, kulak akıntısı ve gözlerde anormal hareketler (nistagmus) saptanabilir. Nörolojik hastalıklara bağlı baş dönmelerinde ise baş ağrısı, uyuşmalar, felçler, göz hareketlerinde anormallikler olabilir. Baş dönmesi ile bulunabilecek diğer şikayetler çok değişken olabilir. Ancak birçok hastada da sadece baş dönmesi mevcuttur.

      Baş dönmesi sık sık oluyorsa, eşlik eden nörolojik hastalığı düşündüren bulgular varsa mutlaka bir doktora gitmek gerekir.

      Vertigonun gerçek olup olmadığının anlaşılabilmesi için ayrıntılı sorularla öykü alınır. Baş dönmesini tarif etmesi istenir. Bunun bir göz kararması mı yoksa bir hareket hissi mi olduğu, ne kadar sürdüğü, işitme kaybı veya bulantı ve kusma olup olmadığı sorulur. Hangi durumların baş dönmesi oluşturduğu da sorulabilir.

      Hastanın genel durumu, ilaç alıp almadığı, kafa travması öyküsü, son zamanlarda geçirilmiş bir enfeksiyon olup olmadığı gibi birçok soruya cevap vermek gerekir.

      Ayrıntılı öykü ardından dikkatli bir nörolojik muayene yapılması gerekir. Hastalığın kulaktan mı yoksa nörolojik bir olaydan mı kaynaklandığı anlaşılmaya çalışılır. Gerek görülürse beyin görüntülemesi (tercihen beyin MR) yapılır. MR beyin sapı ve beyin sapı - beyincik birleşim yerini, iç kulak yapılarıyla ilgili iltihabi durumları daha ayrıntılı gösterir. Gereken durumlarda kulak - burun - boğaz (KBB) muayenesi ve odiyometrik (işitme ile ilgili) testler yapılır.

      Rutin kan tetkiklerine bakılır. Başka bir çok hastalıkla ilişkili olduğu yönünde şüphelenilen hastalarda ileri incelemelere başvurulur. Ancak birçok kulak hastalığında dahi odiometri, bilgisayarlı tomografi ya da MR ile bile bir şey görülmemektedir. Bu gibi testler genellikle tümör gibi daha ciddi problemleri ekarte etmek için uygulanır.

      MUAYENE BULGULARINDA NELER ÖNE ÇIKIYOR?

      Baş dönmesi eğer iç kulaktaki bir hastalığa bağlı ise genellikle kulak muayenesinde bir problem görülmez. Sadece orta kulak iltihaplarının iç kulağı etkilemesine bağlı baş dönmesi varsa kulak zarında delik ve orta kulakta iltihaplanma görülür. Hastada anormal göz hareketleri saptanabilir. Bu göz hareketlerinin yönü hangi kulağın hasta olduğuna dair bazı bilgiler verebilir. Baş dönmesi gözle görülen bir problem olmadığı için mümkün olduğunca çok bilgi edinilmelidir. Bu amaçla doktorunuz ayakta ya da yatarken hatta yürürken bazı testlere tabi tutacaktır.

      VERTİGO TEDAVİSİNDE UYGULANAN YÖNTEMLER NELER?

      Vertigo beyin damar hastalığı, MS, beyin tümörü, boyun kemiklerinde kireçlenme gibi hastalıklarla ilişkili ise bu hastalıklara yönelik özel tedaviler uygulanır. Baş dönmesi kendisi bir hastalık olmayıp başka hastalığın belirtisi olduğu için öncelikle asıl sebebin tedavisi gerekir. Ancak birçok hastada ortaya net bir sebep konamamaktadır. Bu nedenle asıl amaç baş dönmesini ortadan kaldırmak haline dönmektedir. Kulak hastalıklarına bağlı baş dönmeleri (tümörler hariç) genellikle kısa ya da uzun zamanda kendiliğinden ortadan kalkmaktadır. Çünkü diğer kulak zaman içinde hasta kulağın problemini kompanse etmektedir. Bu bazen 6 ay ya da 1 yıla kadar uzayabilir.

      Baş dönmesi eğer pozisyonel baş dönmesi (BPPV) ise bunun tedavisi Epley manevrası denen ve doktorunuzun size muayene masasında uygulayacağı bazı hareketlerle olmaktadır. Bu hareketler iç kulaktaki bazı partiküllerin yerine oturmasını sağlamaktadır. Diğer sebeplerde ilaç tedavisi kullanmak gerekir. Bu amaçla değişik ilaçlar kullanılsa da hemen hemen hepsi belli oranda baş dönmesini azaltırlar. Baş dönmesi şiddetli olan hastalar bazen serum takılıp hastaneye yatırmak gerekebilir. Tümörlere bağlı baş dönmelerinin tedavisi tümörün çıkarılmasıdır yani ameliyattır.

      Baş Dönmesi Neden Olur?

      Baş dönmesi hemen herkesin tecrübe ettiği ve gündelik hayatta sık sık dile getirilen şikayetlerden biridir. ‘Biraz başım dönüyor.’ cümlesinin kimseyi büyük şaşkınlığa ittiği söylenemez ve genellikle bunu açlığa, üzüntüye ya da yorgunluğa veririz. Baş dönmesinin farklı tipleri vardır ve etrafımızdaki her şey dönüyormuş veya yer ayağımızın altından yukarı doğru kayıyormuş gibi hissettiğimiz baş dönmesi tipine, tıpta ‘vertigo’ adı verilir.

      Sersemlik, itilme, sarhoşluk benzeri şekilde tarif edilen, dönme hareketinin baş rolde olmadığı durumlar, baş dönmesinin ‘dizziness’ adı verilen farklı bir tipidir.

      Hangi tip olursa olsun, baş dönmesi bir hastalık değil, farklı bir sorunun belirtisidir. Baş dönmesi birkaç saniye sürebilir, gün içinde tekrarlayabilir ya da aylar boyu süren bir şikayet haline dönüşebilir. Ana nedeni bulmak için baş dönmesinin ne kadar sürdüğü, ne sıklıkla tekrarlandığı ve baş dönmesine başka hangi şikayetlerin eşlik ettiği bilinmelidir.

      İç Kulak Sorunları

      Görünürde hemen anlaşılır bir nedeni yoksa, vertigo iç kulakla ilgili bir sorundan dolayı kaynaklanıyor olabilir. İç kulak, vücudun yönünü ve pozisyonunu belirlemesinden sorumludur ve bu sorumluluğu yerine getirmek üzere beyne sinyaller gönderir. Beyne gelen sinyallerde, iç kulaktan kaynaklı bir sorun olduğunda baş dönmesi şikayeti ortaya çıkar.

      Travmalar

      Vücutta meydana gelen sorunlar, hastalıklar dışında kaza ya da düşme sonucu meydana gelen kafa travmaları da, baş dönmesine yol açacak iç kulak hasarına neden olabilir. Başa sert bir darbe alınması, çarpma, düşme, trafik kazası gibi örnekleri çoğaltabileceğimiz talihsiz durumlar sonucu kafatasında oluşan kırıklar iç kulağa zarar verebilir.

      Bening Paroksismal Pozisyonel Vertigo (BPPV)

      BPPV’de, başı öne eğme, yana çevirme gibi belirli baş hareketleriyle birlikte ani ve birkaç saniye süren bir baş dönmesi yaşanır. Baş dönmesinin en yaygın nedenlerinden biridir. Pek çok hasta yatakta diğer tarafa dönerken ya da yukarı bakmak için başlarını kaldırdıklarında BPPV’nin tetiklediğini belirtir. Bu durum iç kulaktaki bir karışıklıktan kaynaklanır. İç kulakta dengemizi sağlamaya yardımcı kristallerin yerlerinden kopmaları, beyne giden sinyallerde bir karışıklığa neden olur ve bu karışıklık kişiye baş dönmesi olarak yansır. Baş dönmesiyle birlikte bulantı ve kusma da görülebilir.

      Labirentit


      Bazı virüslerin iç kulağın labirent adı verilen kısmında tahriş ve iltihap oluşturması sonucu ortaya labirentit rahatsızlığı çıkabilir ve bu rahatsızlık da yine, baş dönmesi nedenlerinden biridir. Labirentit genellikle kulak ya da üst solunum yolları enfeksiyonundan kaynaklanır. Sigara içmek, alerji, stres, alkol ve bazı ilaçlar da hastalığa yakalanma riskini arttırır. Labirentit belirtileri arasında baş dönmesiyle birlikte şiddetli kulak ağrısı ve yüksek ateş görülebilir.

      Meniere

      İç kulakta sıvı birikmesi anlamına gelen ve nadir görülen bir rahatsızlık olan Meniere hastalığı, anlık krizler halinde baş dönmesi görülmesine yol açar. Meniere hastalığının diğer başlıca belirtileri işitme kaybı, kulak çınlaması ve kulakta basınç hissidir.

      Bu rahatsızlıktan dolayı ortaya çıkan baş dönmeleri 20 dakika da sürebilir, 24 saat boyunca da etkili olabilir. Hastalık esnasında kulak çınlamasının genellikle gittikçe kötüleştiği görülür. Kulakta zaman zaman duyma ile ilgili sorunlar yaşanır. Ancak Meniere, kalıcı işitme kaybına da yol açabilir.

      Vestibüler Bozukluklar

      Vestibüler siniri (denge siniri), denge sinyallerinin iç kulaktan beyine iletilmesinden sorumludur. Bu sistemdeki bir bozukluk baş dönmesi hissiyle sonuçlanabilir. Örneğin viral enfeskiyon nedeniyle denge sinirinde oluşacak bir enfeksiyon veya bu sinire basınç oluşturacak bazı tümörler baş dönmesi semptomuna yol açabilir.

      Migren

      Başın ön tarafında ya da tek bir yanında zonklama şeklinde, güçlü bir ağrı olan migren, kişilerin günlük rutinlerini aksatacak denli zorlu bir baş ağrısıdır. Migren sırasında şiddetli baş ağrısı dışında bulantı, ışığa karşı hassasiyet ve baş dönmesi gibi başka belirtiler de ortaya çıkabilir. Migrenin, vertigonun yaygın nedenlerinden biri olduğu düşünülür.

      Kronik Oitis Media (KOM)

      Orta kulak iltihabı eğer üç aydan fazla sürerse rahatsızlık, ‘kronik oitis media’ adını alır. Bu rahatsızlığın bir diğer adı da ‘müzmin orta kulak iltihabıdır’. En genel belirtileri arasında işitme kaybı ve akıntı gelir ancak KOM, baş dönmesine de neden olabilir.

      İlaçlar

      Vücudunuzdaki başka bir rahatsızlığı gidermek üzere aldığınız ilaçların yan etkileri arasında baş dönmesi olabilir. Düzenli olarak veya belli bir süre kullanmanız gereken ilaçların şiddetli baş dönmesine neden olduğunu fark ederseniz, doktorunuzla görüşerek alternatif bir ilaç önermesini isteyebilirsiniz. Aspirin ve salisilat grubu ilaçlar, aminoglikozit grubu bazı antibiyotikler ve idrar söktürücü ilaçlar baş dönmesine neden olabilecek ilaç gruplarına örnek olarak verilebilir.

      Baş Dönmesinin Az Rastlanan Diğer Nedenleri

      MS (Multipl Skleroz) hastalığı
      Beyin tümörleri
      Felç veya nöbet geçirme

      Baş Dönmesi Nasıl Geçer

      Baş dönmesine ne iyi gelir. Baş dönmesi nasıl geçer bu soruların cevabını arayacağız. Başım dönüyor ne yapmalıyım dediğinizi duyar gibiyim. Doğal bitkisel çözümlerle baş dönmesinin üstesinden geleceksiniz.

      Baş dönmesi, ayakta yada yatakta yatarken her şeyin etrafında dönüyor duygusudur. Yani başın dönmesidir. Baş dönmesi genellikle kulaktaki denge merkezinde oluşan sorunlar nedeniyle ortaya çıkar. Kulakta insanın dengesini sağlamasına yardımcı olan küçük sistemler mevcuttur.

      Baş dönmesi beyin ile ilgili bir sorunun habercisi de belirtisi olabilir. Baş dönmesi devamlı belirli aralıklarla devam ediyorsa bir doktora gitmekte yarar var. Baş dönmesinin nedenlerini ve çözümlerinin bu yazımızda ele alıyoruz. Baş dönmesi tansiyon iniş ve çıkışlarında sinir ve stres sonucunda ortaya çıkabilir. Böyle durumlarda oturup baş dönmesinin geçmesini beklemek en iyi çözümdür.
      Baş Dönmesi Nasıl Geçer?

      Kişniş Tohumu

      Kişniş tohumu bir çok soruna çare olmakla birlikte vertigo yani baş dönmesi sorununa da çözüm olabilir. Kişniş tohumunu bir gece suya koyun ve sabaha kadar bekletin sabah uyandığınızda suyu süzün ve şeker ekleyerek için. Şeker eklemek zorunda değilsiniz ama tadını iyileştirir. Bu çözüm baş dönmesi sıkıntısı sürekli olanlar içindir. Ani baş dönmelerinde de kullanabilirsiniz. Hazır bekletilmiş kişniş tohumunuz varsa.

      Limon

      Limon baş dönmesi sorununuza çare olabilir. Limonun suyunu sıkınız içerisinde bir tutam tuz ve karabiber atınız. Bunu her gün düzenli olarak tüketirseniz baş dönmesinin önüne geçebilirsiniz. Aynı zamanda limon ve karabiber tüketimi bağışıklık sistemini güçlendirir.

      Badem ve Karpuz Çekirdeği

      Badem ve karpuz çekirdeği vertigo yani baş dönmesine çözüm olabilir. 8 badem ve 8 karpuz tohumunu bir çorba kaşığı su ile bir gece bekletin. Ertesi gün ıslanmış badem ve karpuz çekirdeğini ezin. Bir tavada biraz tereyağı ekleyerek kavurun. Süt ilave ederek bu karışımı bir hafta boyunca tüketin baş dönmesi sorununuz ortadan kalkacaktır. Yaşam kaliteniz yükselecektir.

      Baş dönmesi yani vertigo basit bir sorun gibi görünüyor olabilir. Ancak sürekli tekrar etmesi yaşam kalitesini düşürür. Bir kaç saatte bir oturup durmak zorunda olmak kimsenin isteyeceği bir durum değildir. Sürekli tekrar eden vertigo büyük problemlerin habercisi olabilir bir doktora muayene olmakta yarar var. Sakin bir hayat sürmeniz baş dönmesini ortadan kaldırabilir. Eğer sürekli stres altında iseniz baş dönmesi vücudunuzun bir alarm belirtisi olabilir.


      ALINTI